Bài viết dưới đây cung cấp cho quý độc giả về hỏa táng là gì? và những lý do khiến cho việc hỏa táng trở nên phổ biến hiện nay.

Nội dung

Hỏa Táng Là Gì? Tại Sao Lại Ngày Càng Phổ Biến Hiện Nay?

1. Hỏa táng là gì

Theo các quy định pháp luật hiện hành, hỏa táng là thực hiện việc thiêu thi hài hoặc hài cốt ở nhiệt độ cao cho đến khi thành tro. Và tro cốt là phần còn lại sau khi đốt toàn bộ thi hài, hài cốt.

Việc hỏa táng có thể được tiến hành bằng nhiều hình thức: thiêu ngoài trời, thiêu trong lò, hoặc với các lò thiêu áp dụng công nghệ hiện đại với dây chuyền tự động như ngày nay.

Sau khi hỏa thiêu, phần tro cốt còn lại của người đã khuất sẽ được thu lấy và đặt vào trong tiểu sành hoặc hũ đựng. Sau đó người nhà của người đã khuất có thể đem về thờ phụng hoặc gửi vào các cơ sở thờ phụng như chùa, nhà thờ, hoặc dịch vụ lưu giữ tro cốt…để tiện bề cho việc thăm viếng.

2. Hỏa táng và mai táng khác nhau như thế nào?

Có rất nhiều hình thức an táng người chết hiện nay. Đơn cử có thể kể đến địa táng (mai táng), hỏa táng, thủy táng, không táng, điểu táng… Trong văn hóa Việt Nam, hai hình thức an táng người chết phổ biến nhất và được lưu truyền từ xưa đến nay là địa táng và hỏa táng.

Địa táng là hình thức chôn người chết xuống lòng đất để an táng. Địa táng có hai loại: chôn vĩnh viễn và chôn cải táng. Chôn vĩnh viễn là việc chôn người chết xuống vĩnh viễn dưới lòng đất (trừ khi bị “động” mới phải di dời). Còn chôn cải táng là hình thức chôn tạm thời người chết xuống lòng đất một thời gian (hung táng), sau thời gian này sẽ tiến hành đem xương cốt lên để rửa sạch và an táng vĩnh viễn tại chỗ khác (cải táng).

Còn hỏa táng là hình thức hỏa thiêu người chết chỉ còn lại tro cốt. Sau đó tro cốt này có thể được đem chôn, hoặc đem thờ phụng ở một số nơi khác.

3. Quy trình hỏa táng

Sau khi tiếp nhận thi thể từ gia đình, nhân viên trung tâm hỏa táng sẽ đem bảo quản ở một khu vực bảo quản lạnh trong thời gian chuẩn bị cho công việc hỏa táng.

Các thiết bị, máy móc gắn liền với thi thể người đã khuất cũng sẽ được lấy ra toàn bộ như máy trợ tim, máy kích thích tủy sống…bởi các thiết bị này có thể gây nổ và gián đoạn quá trình thiêu, thậm chí ảnh hưởng đến lò thiêu và gây tổn thương cho nhân viên. Các nguy cơ có thể xảy ra trong quá trình thiêu đểu phải được tiên liệu và loại bỏ đến mức tối đa để đảm bảo việc hỏa thiêu được diễn ra an toàn, trọn vẹn.

Khi công tác chuẩn bị cho việc hỏa táng đã sẵn sàng, quan tài sẽ được đưa ra khỏi kho lạnh và được đặt trên một bàn nâng thủy lực để chuyển đến các lò hỏa táng. Một số lò hỏa táng hiện nay được thiết lập công nghệ hiện đại cho phép quan sát, điều chỉnh lửa, nhiệt độ, cửa thông gió… để đảm bảo việc hỏa thiêu diễn ra một cách trọn vẹn nhất.

Giai đoạn thiêu di hài kéo dài khoảng 2-3 tiếng, với nhiệt độ có thể lên đến hơn 1000 độ C, trong buồng thiêu khép kín để đạt hiệu quả cao nhất. Sau khi thiêu, những gì còn lại bao gồm các mảnh quan tài và tro cốt người đã mất được đưa ra trên khay.

Ở một số quốc gia có công nghệ tối tân như Mỹ thậm chí còn có cách hỏa táng không cần dùng lửa. Đó là phương thức “hỏa táng xanh”: chỉ cần dùng nước, kali hydroxit và nhiệt độ sẽ làm phân rã thi thể người quá cố bên trong một buồng thép kín và để lại tro cốt.

Nhân viên sẽ đem tro cốt của người đã khuất đưa vào trong hộp hoặc tiểu sành, dán ảnh, thông tin người đã khuất và trao lại cho gia đình.

Các hồ sơ liên quan đến việc hỏa thiêu người đã khuất sẽ được lưu lại để phục vụ cho các công việc pháp lý về sau.

Tro người đã khuất thường được đem đi làm lễ và gửi vào chùa hoặc nhà thờ, hoặc chôn xuống đất. Một số trường hợp vô cùng đặc biệt, gia đình có thể nhờ các thuyền viên trên tàu hàng hải đem ra giữa biển và rải xuống biển.

4. Hỏa táng có ảnh hưởng gì đến tâm linh hay không

4.1 Hỏa táng và quan niệm nhà Phật

Theo quan niệm Phật Giáo, khi con người chết đi thì thần thức (linh hồn) sẽ không còn nằm trên thân xác nữa. Chết, tức là chấm dứt một kiếp người để tái sinh ở một thế giới khác, một cảnh giới khác, dựa theo nghiệp báo và phước báo của người đã khuất lúc còn tại thế. Thân xác lúc này cũng giống như một bộ trang phục, không còn mặc được nữa. Lúc này thiêu hay chôn cũng không còn quan trọng nữa (Theo thầy Thiện Tuệ – trả lời vấn đáp Phật Pháp).

Theo Hòa thượng Thích Giác Quang: “Thân tứ đại là đất, nước, lửa, gió, khi đã trút hơi thở cuối cùng thì cũng trở về với tứ đại, chẳng còn gì để suy viễn ở tương lai. Chỉ có chú trọng vào nghiệp thức, để khuyến cáo người đời lánh xa các điều ác, thực hiện các việc lành, tái sinh vào cõi thánh thiện. Nên lúc nào cũng khuyến khích các gia đình thiêu xác chết, quan trọng là chỗ phụng thờ, nhưng vì thời điểm chưa phù hợp nên người phật tử chưa thực hiện đó thôi. Thật ra việc thiêu xác chết không ảnh hưởng gì đến gia đình, con cháu hiện tại cũng như kiếp lai sinh”.

4.2 Hỏa táng và quan niệm về hỏa táng trong Kinh Thánh

Từ năm 1963, hỏa táng được Giáo Hội nhìn nhận là cách mai táng hợp pháp. Giáo Hội nhận định “hỏa táng tự thân không đi ngược với truyền thống Ki-tô giáo.”

Hỏa táng thực chất không ảnh hưởng gì đến sự phục sinh thân xác của niềm tin Kitô, bởi “thân cát bụi phải trở về cát bụi” (St 2,7; 3, 19). Nó cũng không làm di hại đến lòng tôn trọng thi hài người quá cố hay gián đoạn các cử hành hậu sự. Hỏa táng chỉ là việc dùng nhiệt độ cao để đẩy nhanh tiến trình phân rã và trở về cát bụi của thân xác vật chất mà thôi. Ngày tận thế, mọi người đều sẽ trỗi dậy mà chịu phán xét chung; không một không gian hay khoảng cách nào có thể giam cầm hay tách lìa họ được, vì chẳng có gì chống trả được ý Chúa (x. Kh 20,11-13; 1Cr 15, 23-28.35-38).

Mặc dù vậy, Giáo hội không cho phép việc rải tro cốt ra sông bể: “Phải thể hiện sự tôn kính đối với tro cốt giống như đối với thi hài, và tro cốt cần được mộ táng hoặc huyệt táng, dù trên đất liền hoặc ngoài biển. Việc rải tro cốt trên đất hoặc ngoài biển hoặc lưu giữ bất cứ phần tro cốt nào trong hộp riêng để kỷ niệm không phải là cách an táng đáng kính đã được Giáo hội hướng dẫn”. Thi hài người Công giáo lúc này nên được táng ở nơi đất thánh, trong nghĩa trang Công Giáo hoặc trong một nghĩa trang không theo giáo phái nào, trong đó huyệt mộ được một phó tế hoặc linh mục làm phép. 

Như vậy, với hai tôn giáo lớn phổ biến tại Việt Nam hiện nay thì việc hỏa táng là hoàn toàn có thể và được cho phép thực hiện theo các quy tắc an táng nghiêm ngặt.

5. Tại sao hỏa táng lại ngày càng phổ biến hiện nay

Hiện nay hỏa táng đang ngày càng trở nên phổ biến vì nhiều lý do khác nhau, tuy nhiên, những lý do chính có thể gồm:

(1) Hỏa táng là một phong tục lâu đời và phổ biến trên thế giới.

Không chỉ tại Việt Nam mà một số nước phát triển như Anh, Mỹ, Nhật Bản rất ưa chuộng hình thức hỏa táng. Người dân ở đây cho rằng, việc hỏa táng là “làm giảm gánh nặng đối với con cháu và người thân”. Họ không muốn đến khi mất vẫn trở thành gánh nặng cho con cháu, đặc biệt là gánh nặng tài chính khi hình thức mai táng có thể tốn kém rất nhiều chi phí.

(2) Hỏa táng tiết kiệm chi phí

So với mai táng, hỏa táng tiết kiệm chi phí cho gia đình hơn nhiều. Nếu ở một số quốc gia có chính sách đất đai nghiêm ngặt, các gia đình thường mua sẵn đất cho người thân để phòng lúc mất và phải duy trì đóng thuế với mảnh đất này, cộng với chi phí thăm nom, chăm sóc mộ… hằng năm. Đối với việc hỏa táng, thân nhân người đã khuất chỉ cần chi trả khoản phí hỏa táng và mua hộc lưu tro trong nhà tưởng niệm hoặc nhà thờ, chi phí này thường rẻ hơn rất nhiều.

(3) Giải quyết bài toán thiếu quỹ đất

Đất đai là một loại tài sản đặc biệt. Không giống với tiền, vật, đất đai không thể tự sinh ra mà chỉ giới hạn ở một số lượng nhất định. Do đó, việc phổ biến hình thức mai táng có thể đem lại những trăn trở về việc thiếu quỹ đất để xây các công trình phục vụ sinh hoạt cho người sống.

(4) Hạn chế ảnh hưởng đến môi trường

Khi thi thể phân hủy trong lòng đất, các chất hóa học, chất độc nguy hại, vi khuẩn…sinh ra từ quá trình phân hủy có thể ngấm vào lòng đất, mạch nước ngầm. Các chất này đi vào quá trình sinh hoạt của con người, gây bệnh tật cho người dân xung quanh khu vực nghĩa trang. Hỏa táng là hình thức thiêu toàn bộ di hài người chết chỉ để lại tro cốt, trong quá trình thiêu các chất độc, chất khí từ việc phân rã thi thể cũng sẽ bị loại trừ. Đặc biệt hiện nay các lò thiêu được vận hành theo cơ chế tự động với hệ thống tiên tiến, do đó không gây hại nhiều đến sức khỏe và sinh hoạt của người dân.

(5) Có các chính sách hỗ trợ từ Nhà nước

Hiện tại, chính quyền các tỉnh thành đã có chính sách hỗ trợ cho các đối tượng đặc biệt với mức hỗ trợ từ 1.5 triệu đến 2.5 triệu cho 1 lượt hỏa táng. Chính sách này nhằm khuyến khích người dân lựa chọn hỏa táng làm phương thức an táng cho người thân, đồng thời giải quyết các vấn đề an sinh xã hội và môi trường phát sinh từ việc mai táng.

Hiếu An trân trọng giới thiệu dịch vụ tang lễ trọn gói với chi phí tiết kiệm, hợp lý, bao gồm cả hỏa táng và mai táng cho các gia đình có nhu cầu lựa chọn. Với đội ngũ chuyên môn và giàu kinh nghiệm, dịch vụ đầy đủ, chu đáo, tận tình, Hiếu An hy vọng và chân thành cảm ơn quý gia đình đã lựa chọn Hiếu An đồng hành và giúp đỡ trong thời khắc đau buồn nhất.

Xem thêm: Hỏa táng hết bao nhiêu tiền ? bảng giá, chi phí

Chuyên mục: Blog